Toàn cảnh thảm họa lũ quét tại Nepal và Tây Tạng
06:19 · 28/08/2026
Ngày 26/8, một phần sông băng trên dãy Himalaya đã sụp đổ, kích hoạt chuỗi biến cố địa chất, tạo ra dòng nước, bùn đất và đá khổng lồ đổ xuống khu vực biên giới Nepal - Tây Tạng thuộc Trung Quốc.
Theo truyền thông Qatar, thảm họa này đã khiến ít nhất 270 người thiệt mạng và gần 1.500 người mất tích, trong đó có hàng trăm công dân nước ngoài.
Vụ việc một lần nữa cho thấy mức độ dễ tổn thương của các cộng đồng sinh sống tại vùng núi Himalaya, nơi địa hình hiểm trở, hạ tầng hạn chế và tốc độ băng tan đang đặt ra những thách thức ngày càng lớn đối với công tác phòng chống thiên tai.
Thảm họa bất ngờ
Khoảng 8 giờ 40 phút sáng 26/8 (theo giờ địa phương), lũ quét và bùn đất bất ngờ tràn qua khu vực miền núi dọc biên giới Nepal - Tây Tạng. Tại Nepal, ít nhất 157 người thiệt mạng, trong khi phía Tây Tạng ghi nhận 3 trường hợp tử vong. Tổng số người mất tích ở hai bên biên giới đã lên tới gần 1.500 người.
Dòng nước lớn cuốn theo bùn đất và đá tràn xuống thung lũng sông Lhende Khola, nhấn chìm nhiều khu dân cư, phá hủy nhà cửa và các công trình hạ tầng thiết yếu. Ít nhất 19 cây cầu cùng khoảng 40 km đường đã bị cuốn trôi.
Quân đội Nepal đã huy động lực lượng cứu hộ cùng trực thăng, thiết bị bay không người lái và chó nghiệp vụ để tìm kiếm người mất tích. Tuy nhiên, nước lũ dâng cao, đường sá bị chia cắt và bùn đất dày khiến việc tiếp cận các khu vực chịu thiệt hại nặng gặp nhiều trở ngại.
Tại Tây Tạng, lượng lớn bùn đất và đá cũng cản trở lực lượng cứu hộ tiếp cận khu vực biên giới.
Sự cố bắt đầu từ vụ sụp đổ trên sông băng
Điểm đáng chú ý là lũ xảy ra trong thời điểm không có mưa. Điều này khiến giới chức địa phương ban đầu bị động trước diễn biến thảm họa.
Theo các phân tích từ ảnh vệ tinh, sự việc nhiều khả năng bắt đầu ở độ cao khoảng 5.200 m trên dãy Himalaya. Một phần đáng kể ở khu vực thấp của sông băng đã tách khỏi khối băng, rơi xuống khoảng 1.200 m tới đáy thung lũng, đồng thời cuốn theo lượng lớn đá và trầm tích.
Khối băng và đá sau đó đổ xuống sông Lhende ở Tây Tạng, cách cửa khẩu biên giới Nepal - Trung Quốc khoảng 20 km về phía đông bắc. Dòng đất đá tạm thời chặn dòng sông, hình thành một đập tự nhiên. Khi đập này bị phá vỡ, lượng nước tích tụ bất ngờ tràn xuống hạ lưu, tạo thành dòng lũ có sức tàn phá lớn.
Những thông tin ban đầu cho rằng một trận động đất độ lớn 4,4 đã gây ra vụ sụp đổ. Tuy nhiên, Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS) sau đó điều chỉnh đánh giá, cho rằng tín hiệu địa chấn thực chất xuất phát từ chính vụ lở đất chứ không phải trận động đất.
Vụ lở đất sau đó được ghi nhận là sự kiện địa chấn có độ lớn 5,2.
Dòng lũ bắt nguồn từ đâu?
Vụ việc một lần nữa cho thấy mức độ dễ tổn thương của các cộng đồng sinh sống tại vùng núi Himalaya, nơi địa hình hiểm trở, hạ tầng hạn chế và tốc độ băng tan đang đặt ra những thách thức ngày càng lớn đối với công tác phòng chống thiên tai.
Thảm họa bất ngờ
Khoảng 8 giờ 40 phút sáng 26/8 (theo giờ địa phương), lũ quét và bùn đất bất ngờ tràn qua khu vực miền núi dọc biên giới Nepal - Tây Tạng. Tại Nepal, ít nhất 157 người thiệt mạng, trong khi phía Tây Tạng ghi nhận 3 trường hợp tử vong. Tổng số người mất tích ở hai bên biên giới đã lên tới gần 1.500 người.
Dòng nước lớn cuốn theo bùn đất và đá tràn xuống thung lũng sông Lhende Khola, nhấn chìm nhiều khu dân cư, phá hủy nhà cửa và các công trình hạ tầng thiết yếu. Ít nhất 19 cây cầu cùng khoảng 40 km đường đã bị cuốn trôi.
Quân đội Nepal đã huy động lực lượng cứu hộ cùng trực thăng, thiết bị bay không người lái và chó nghiệp vụ để tìm kiếm người mất tích. Tuy nhiên, nước lũ dâng cao, đường sá bị chia cắt và bùn đất dày khiến việc tiếp cận các khu vực chịu thiệt hại nặng gặp nhiều trở ngại.
Tại Tây Tạng, lượng lớn bùn đất và đá cũng cản trở lực lượng cứu hộ tiếp cận khu vực biên giới.
Sự cố bắt đầu từ vụ sụp đổ trên sông băng
Điểm đáng chú ý là lũ xảy ra trong thời điểm không có mưa. Điều này khiến giới chức địa phương ban đầu bị động trước diễn biến thảm họa.
Theo các phân tích từ ảnh vệ tinh, sự việc nhiều khả năng bắt đầu ở độ cao khoảng 5.200 m trên dãy Himalaya. Một phần đáng kể ở khu vực thấp của sông băng đã tách khỏi khối băng, rơi xuống khoảng 1.200 m tới đáy thung lũng, đồng thời cuốn theo lượng lớn đá và trầm tích.
Khối băng và đá sau đó đổ xuống sông Lhende ở Tây Tạng, cách cửa khẩu biên giới Nepal - Trung Quốc khoảng 20 km về phía đông bắc. Dòng đất đá tạm thời chặn dòng sông, hình thành một đập tự nhiên. Khi đập này bị phá vỡ, lượng nước tích tụ bất ngờ tràn xuống hạ lưu, tạo thành dòng lũ có sức tàn phá lớn.
Những thông tin ban đầu cho rằng một trận động đất độ lớn 4,4 đã gây ra vụ sụp đổ. Tuy nhiên, Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS) sau đó điều chỉnh đánh giá, cho rằng tín hiệu địa chấn thực chất xuất phát từ chính vụ lở đất chứ không phải trận động đất.
Vụ lở đất sau đó được ghi nhận là sự kiện địa chấn có độ lớn 5,2.
Dòng lũ bắt nguồn từ đâu?